Επέτειος

Το να "θυμάσαι" την ημερομηνία των γενεθλίων σου και να τη γιορτάζεις κάθε χρόνο, μπορώ να το καταλάβω: είναι η ημέρα που ήρθες στη ζωή, εξακολουθείς (παρά τα δυσοίωνα στατιστικά δεδομένα) να είσαι ζωντανός ύστερα από ... χρόνια και κατάφερες κουτσά στραβά να επιβιώσεις σε αυτόν τον άγριο κόσμο, το γεμάτο κακούς δασκάλους, ακόμα χειρότερους μαθητές, αδυσώπητους εργοδότες, αναξιόπιστους φίλους, ρηχούς εραστές/ ερωμένες, ενίοτε και άσχετους γονείς. Όσο να πεις, είναι κάτι που αξίζει να το γλεντάς!
Προσωπικά, βέβαια, το έχω κόψει το άθλημα: όταν έκλεισα τα 33 ή 34 (δε θυμάμαι ακριβώς) κάλεσα στο σπίτι δύο φίλους (δια της random choice μεθόδου) και τους ανακοίνωσα ότι, για εμένα, αυτά θα ήταν τα τελευταία μου γενέθλια. Τα οποία γενέθλια έμειναν αξέχαστα, όπως θα έπρεπε να είναι τα τελευταία γενέθλια κάποιου, όχι επειδή ειπώθηκαν μεγάλα λόγια και έπαινοι για την έως τώρα πορεία της εορτάζουσας, αλλά γιατί ο σύζυγός της κατάφερε να αναποδογυρίσει την τούρτα της και να την κάνει να δείχνει σαν τερατούργημα ερασιτέχνη ζαχαροπλάστη - περίπου όπως έβλεπε τη ζωή της η συμβία του, δηλαδή (κοίτα να δεις συμπτώσεις)!
Το να γιορτάζεις την επέτειο του γάμου, του αρραβώνα ή της γνωριμίας σου με το έτερόν σου ήμισυ, είναι επίσης κατανοητό: είσαι επί ...... συναπτά έτη με τον ίδιο άνθρωπο, έχετε περάσει μαζί τόσες όμορφες στιγμές κι άλλες τόσες ή και περισσότερες άσχημες, πιθανώς να έχετε και ένα- δυο παιδιά, ένα σκύλο ή καμιά τρελάρα γάτα (όπως εμείς), κοιμάστε κάθε νύχτα στο ίδιο κρεβάτι, ξυπνάτε κάθε πρωί στο ίδιο κρεβάτι, τα κουτσοκαταφέρνετε οικονομικά παρά την κρίση, και τελοσπάντων, κάτι είναι κι αυτό.
(Τώρα, ένας συνήγορος του οξαποδώ (εγώ εν προκειμένω), θα μπορούσε να σας αντιτάξει ότι όλο αυτό ακούγεται κάπως... εχμ... κακόμοιρο, βαρετό, ρουτινιάρικο, θλιβερό, εφιαλτικό βρε παιδί μου και ποιος ο λόγος να εορτάζεται, αλλά μη του δώσετε σημασία, είναι ρηχός, κακεντρεχής και του αρέσει να σπέρνει ζιζάνια...)
Εντάξει, μπορώ να το καταπιώ κι αυτό με τη χάλκινη, την αργυρή και τη χρυσή επέτειο (την τελευταία βέβαια ελάχιστοι είχαν την ευκαιρία να την εορτάσουν, εφόσον προϋποθέτει καμιά πενηνταριά έτη γάμου), λες και παίρνεις μετάλλιο επίδοσης συζυγικού βίου. Πριν βιαστείτε να με καταδικάσετε, θα σας εξομολογηθώ ότι γιορτάζω κι εγώ την επέτειο του γάμου μου! Ακολουθώ απλά ένα κάπως πιο ανορθόδοξο "τελετουργικό": μερικές ημέρες πριν από την επέτειο, κάνω τον απολογισμό της κοινής μας ζωής, μετανιώνω πικρά για την επιλογή μου, τα βάζω με θεούς και δαίμονες και αποφασίζω να χωρίσω. Το λέω στο σύζυγό μου, του εξηγώ ότι η απόφασή μου είναι τελεσίδικη και αδιαπραγμάτευτη και να μην προσπαθήσει να με μεταπείσει (πράγμα που δε συμβαίνει ΠΟΤΕ), παίρνω μερικά προσωπικά μου αντικείμενα και τη γάτα και πηγαίνω κατηφής στο πατρικό μου. Την ημέρα της επετείου, και αφού το έχω φιλοσοφήσει το θέμα, επιστρέφω στη συζυγική εστία νηφάλια και πιο ερωτευμένη από ποτέ, για να γιορτάσουμε μαζί τα χρόνια που ταλαιπωρούμε ο ένας τον άλλον με τα νάζια και τις γκρίνιες μας!
Και την ονομαστική εορτή μπορώ να την αποδεχτώ ως ένα είδος επετείου: γιορτάζει ο Άγιος/ Αγία που φέρει το όνομά σου, γιορτάζεις κι εσύ το όνομα με το οποίο βαπτίστηκες και -θέλεις δε θέλεις- θα σε ακολουθεί καθ' όλη τη διάρκεια της γήινης ζωής σου (όλα αυτά αφορούν όσους έχουν ασπαστεί το Χριστιανισμό, οι γνώσεις μου όσον αφορά σε άλλες θρησκείες ή δόγματα είναι δυστυχώς ελλιπείς). Ωραία όλα αυτά... αν σε λένε Αλέξανδρο, Μαρία, Γιάννη, Κώστα, Δανάη ή δεν ξέρω τι άλλο. Αν σε έχουν βαπτίσει Θεοδώρα όμως, όπως την υποφαινόμενη, η γιορτή σου είναι κινητή, συνεπώς κανείς δεν τη θυμάται ποτέ (ούτε καν εσύ ο ίδιος), και "πέφτει" πάντα Ψυχοσάββατο, οπότε λόγω της ημέρας θα ήταν καλύτερο να σερβίρεις τους επισκέπτες σου κόλλυβα και όχι γλυκό, τότε δε μένει παρά να διαγράψεις και αυτό το είδος επετείου από το χάρτη. Δε συζητώ καν την περίπτωση να μπαίνεις στον κόπο να υπενθυμίζεις στον εαυτό σου κάθε χρόνο πόσο λάθος ήταν η επιλογή των αγαπητών σου γονέων να σε βαφτίσουν Πάτρα ή Κουζίνα ή Χελώνα ή Δρακουλάκο (υπάρχουν όλα, το έχω ψάξει)! Αυτό νομίζω ότι αγγίζει τα όρια της διαστροφής!
Όλα τα παραπάνω μπορώ μέχρι ενός σημείου να τα καταλάβω και να τα σεβαστώ -περί ορέξεως κολοκυθόπιτα, άλλωστε!
Αυτό όμως για το οποίο δεν μπορώ να βρω καμιά δικαιολογία, όσο κι αν έχω προσπαθήσει,είναι η Επέτειος Θανάτου, το λεγόμενο μνημόσυνο δηλαδή. Την Κυριακή που μας πέρασε, τελέσαμε το ετήσιο μνημόσυνο της μητέρας μου. Πήγαμε στην Εκκλησία, ανάψαμε κεριά, ο ιερέας, ως διάμεσος του Κυρίου, μάς διαβεβαίωσε ότι η μαμά βρίσκεται στον ουρανό, ανάμεσα στους αγγέλους, ευτυχισμένη και απαλλαγμένη από τα βάρη των αμαρτιών της (σε αυτό το σημείο είχα τις ενστάσεις μου, αλλά είπα να μην το κάνω θέμα), κλάψαμε και φύγαμε να πάμε στο καφενείο για τα καθιερωμένα συλλυπητήρια κι ύστερα στο σπίτι, να φάμε όλοι μαζί (στο νεκροταφείο, απ' ό,τι μας είπαν οι "μυημένοι", δε χρειάζεται να πας τη συγκεκριμένη ημέρα!) . Γνωρίζω (σε αδρές γραμμές) ότι για την Εκκλησία τα σαράντα, τα τρίμηνα κ.τ.λ. συμβολίζουν τα στάδια μετάβασης της ανθρώπινης ψυχής στην άυλη κατάσταση. Τα καφενεία κι όλες αυτές οι εφευρέσεις, όμως, αυτή η παράξενη "γιορτή" που στήνεται σε κάθε μνημόσυνο, ποιο λόγο ύπαρξης έχουν; Αυτός ο καφές της παρηγοριάς, καθόλη τη διάρκεια του οποίου όλοι οι "συλλυπούντες" -και οι "λυπημένοι" ενίοτε- επιδίδονται σε ανελέητη κοινωνική κριτική, αυτό το γεύμα όπου όλοι "πενθούν" μεταξύ τύρου και αχλαδίου, δεν είναι στ' αλήθεια κουταμάρες; Δηλαδή, τι; Στήνουμε μια τάχα πένθιμη "γιορτή"; Και ποιο ακριβώς είναι το νόημά της; Κάτι σαν "πέρασαν σαράντα ημέρες, ένας χρόνος, κοίτα να δεις πώς περνάει ο καιρός βρε παιδί μου;"
Έτσι ήταν και στη δική μας περίπτωση, φυσικά.
Κατά τη διάρκεια του καφέ συζητούσαμε μεταξύ μας, μερικές φορές γελούσαμε κιόλας, δίνοντας μηχανικά τα χέρια μας σε όποιους μας έτειναν τα δικά τους, λες και παρευρισκόμασταν σε κάποιου είδους συνεστίαση, λες και βρισκόμαστε εκεί για κάποιον άλλο λόγο κι όχι επειδή πέρασε ένας ολόκληρος χρόνος από τότε που έφυγε ο άνθρωπός μας...
Θα μπορούσα να μας δικαιολογήσω, να σκεφτώ ότι τα τελευταία χρόνια είχαμε για σπίτι μας τα νοσοκομεία, κάναμε Χριστούγεννα, Πρωτοχρονιά και Πάσχα σε θαλάμους νοσηλείας, στολίζοντας τα θλιβερά κομοδίνα των ασθενών μας πότε με λαμπιόνια και Άι Βασίληδες και πότε με αυγά και κότες από αφρολέξ. Ναι, θα μπορούσα να μας δικαιολογήσω, γιατί τρόπον τινά "ιδρυματιστήκαμε", κάναμε ένα κουβάρι τη χαρά με τη λύπη, την απόγνωση με την ευτυχία για να μπορέσουμε να αντέξουμε.
Αλλά δεν μπορώ να το κάνω αυτό, δεν μπορώ να το δικαιολογήσω, γιατί μετά το φιάσκο του καφέ ακολούθησε το γεύμα με θέα τη θάλασσα, το κρασί και το γλυκό, κάποιοι συγγενείς που μας επισκέφτηκαν στο σπίτι για καφέ... Κι ύστερα, αφού έφυγαν όλοι, η ερώτηση του άντρα μου: "Πέρασες καλά σήμερα, αγάπη μου"; Ο καημένος, είχε ξεχάσει, όπως και όλοι μας, ότι όλα αυτά είχαν γίνει για μια Επέτειο Θανάτου!
Το παράλογο της ερώτησης με ξύπνησε από τον πνευματικό λήθαργο της ημέρας. Απογοητευμένη από τον εαυτό μου, άνοιξα ένα από τα "πακετάκια" του μνημοσύνου (λες και περίμενα να ανακαλύψω κάτι μη αναμενόμενο εκεί μέσα) και ξετύλιξα το σελοφάν από το ατομικό πλαστικό κουταλάκι που βρήκα εντός του. Κάτω από το βολικό κουταλάκι, μια καρτούλα: Σας ευχαριστούμε για τη συμμετοχή σας στο πένθος μας... . Συμμετοχή... ενδιαφέρουσα η προσέγγιση ομολογουμένως, και απόλυτα ταιριαστή με το πνεύμα της ημέρας.
Όχι, δεν μπορώ να βρω κανέναν απολύτως λόγο για να "τιμά" κανείς τέτοιου είδους μακάβριες επετείους...